-
Bu hafta izlenen davalarda gazeteciler Öznur Değer’e 1 yıl 6 ay, Osman Akın’a 10 ay hapis cezası verilirken, LeMan çizeri Doğan Pehlevan, kendisine ait olmadığı savunulan X hesabından yapılan paylaşım nedeniyle 11 ay 20 gün hapis cezası aldı. Gazeteci Sedef Kabaş’ın dosyası birleştirme uyuşmazlığı nedeniyle istinafa gönderildi.
-
Hakan Tosun cinayeti davasında iki sanık müebbet hapis cezasına çarptırıldı.
-
Suçlamalar arasında Cumhurbaşkanına hakaret, örgüt propagandası ve kasten öldürme yer aldı; gazetecilik faaliyetleri nedeniyle yargılanan isimlere hapis cezaları verildi.
-
Gazeteci Hüseyin Aykan 24 gün sonra serbest bırakıldı, gazeteci Derya Okatan’ın tutuklandı. X hesaplarına yönelik erişim engelleri devam etti.
Bu hafta gazetecilik ve ifade özgürlüğü alanında öne çıkan gelişmeler arasında gazeteciler Öznur Değer ve Osman Akın’a haberleri nedeniyle verilen hapis cezaları, çizer Doğan Pehlevan’ın kendisine ait olmadığı belirtilen bir sosyal medya hesabından yapılan paylaşım nedeniyle cezalandırılması ve gazeteci Hakan Tosun’un öldürülmesine ilişkin davada iki sanığa müebbet hapis cezası verilmesi yer aldı. Gazeteci Sedef Kabaş hakkındaki dosya birleştirme uyuşmazlığı nedeniyle istinafa taşınırken, gazeteci Hüseyin Aykan 24 günlük tutukluluğun ardından serbest bırakıldı. Sosyal medya hesaplarına yönelik erişim engelleri, gazeteci Derya Okatan’ın tutuklanması ve avukat Murat Çelik’e yönelik polis şiddeti iddialarına ilişkin davada kayıtların eksikliği de haftanın öne çıkan gelişmeleri oldu.
JİNNEWS Haber Müdürü Öznur Değer ile Yeni Yaşam gazetesinin eski Yazı İşleri Müdürü Osman Akın, Mardin’in Nusaybin ilçesinde 2024’te düzenlenen bir ev baskınında köylülere işkence yapıldığına ilişkin haberleri nedeniyle yargılandıkları davada hapis cezasına çarptırıldı. Mardin 2. Ağır Ceza Mahkemesi’nde 6 Ekim’de görülen beşinci duruşmada mahkeme, Değer’e 1 yıl 6 ay, Akın’a ise 10 ay hapis cezası verdi. Gazeteciler Öznur Değer ve Osman Akın’a hapis cezası
LeMan dergisi çizeri Doğan Pehlevan, kendisine ait olmadığı savunulan bir X hesabından yapılan paylaşım nedeniyle “Cumhurbaşkanına hakaret” suçundan 11 ay 20 gün hapis cezasına çarptırıldı. İstanbul 36. Asliye Ceza Mahkemesi’nde 6 Ekim’de görülen beşinci duruşmada karar çıktı. Doğan Pehlevan’a kendisine ait olmayan hesaptan yapılan paylaşım için 11 ay 20 gün hapis verildi
Gazeteci Hakan Tosun’un 10 Ekim 2025’te İstanbul’un Esenyurt ilçesinde sokak ortasında dövülerek öldürülmesine ilişkin davanın dördüncü duruşması 7 Ekim’de Bakırköy 17. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Mahkeme, tutuklu sanıklar Adnan Şahin ve Abdurrahman Murat’ı kasten öldürme suçundan müebbet hapis cezasına çarptırdı. Hakan Tosun davasında karar: İki faile müebbet hapis cezası
Gazeteci Sedef Kabaş’ın sosyal medya paylaşımları nedeniyle “Cumhurbaşkanına hakaret” suçlamasıyla yargılandığı davada dosyaların birleştirilmesi konusunda uyuşmazlık yaşandı. İstanbul Anadolu 2. Asliye Ceza Mahkemesi’nde 8 Ekim’de görülen 11’inci duruşmada dosyanın esasına ilişkin yeni bir karar verilmedi. Birleştirme talebinin İstanbul 36. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından reddedilmesi üzerine dosya istinaf mahkemesine gönderildi. Sedef Kabaş hakkındaki “Cumhurbaşkanına hakaret” dosyası uyuşmazlık sebebiyle istinafa taşındı
Cumartesi Anneleri’nin eyleminde avukat Murat Çelik’i darp ederek ters kelepçeyle gözaltına almakla suçlanan, aralarında iki komiserin de bulunduğu beş polis hakkında “zor kullanma yetkisinin sınırını aşmak” ve “kasten yaralama” suçlamalarıyla yürütülen yargılamada, polislerin savunmalarına ilişkin ses kayıtlarının yaklaşık dokuz aydır bulunamadığı bildirildi. Çelik’in avukatları, ikinci duruşmada SEGBİS aracılığıyla alınan polis savunmalarının kayıtlarını dört kez talep etti. Bilirkişi incelemesinde görüntülerin bulunduğu ancak sesin kaydedilmediği tespit edildi. Kayıtların eksikliği nedeniyle davanın şubat ayından bu yana ilerlemediği belirtildi. Avukat Murat Çelik’e işkence yapmakla suçlanan polislerin görüntüsü var, sesi yok
Adil yargılanma hakkına ilişkin gözlemler
Doğan Pehlevan davasında, kendisine ait olmadığı savunulan hesaptaki paylaşım nedeniyle mahkûmiyet kararı verilmesi dikkat çekti. Hakan Tosun davasında salonun küçük ve havasız olduğu, gözlemcinin salona girişte engelle karşılaştığı ve hâkimin sanığa “sen” diye hitap ettiği kaydedildi. Öznur Değer ve Osman Akın davasında duruşma iş yükü nedeniyle geç başladı; sanıklar salonda bulunmadı.
Haftanın diğer gelişmeleri
Bolu Gündem Gazetesi’nin sahibi ve Genel Yayın Yönetmeni gazeteci Hüseyin Aykan, yayımladığı bir haber nedeniyle 11 Eylül’de tutuklanmasının ardından 24 gün sonra serbest bırakıldı. Aykan’ın davasının ilk duruşmasının 18 Şubat 2027’de görülmesi planlanıyor. Gazeteci Hüseyin Aykan 24 gün sonra serbest bırakıldı
Gazeteci ve DİSK Basın-İş Sendikası Disiplin Kurulu üyesi Derya Okatan’ın savcılık ifadesi alınmadan tutuklanmasının ardından gazeteciler 8 Ekim’de Adalet Bakanlığı önünde bir araya geldi. Sendika, tutuklamanın bir cezalandırma yöntemine dönüştürülemeyeceğini belirterek Okatan’ın serbest bırakılmasını istedi. Eylemde gazetecilerin tutuklanmasına ve yargı süreçlerinin işleyişine ilişkin kaygılar dile getirildi. Gazeteciler Adalet Bakanlığı önünde bir araya geldi: “Derya Okatan serbest bırakılsın”
Gazeteci Bircan Değirmenci hakkında, X hesabından 2015 yılında yaptığı bazı paylaşımlar nedeniyle “örgüt propagandası yapmak” suçlamasıyla dava açıldı. İlk duruşmada savunma yapan Değirmenci, paylaşımların kendisine ait olduğunu kabul etti ancak suçlamayı reddederek amacının kamuoyunu bilgilendirmek olduğunu söyledi. Gazeteci Bircan Değirmenci hakkında dava: Sosyal medya paylaşımları suçlama konusu yapıldı
Cumhuriyet gazetesi muhabiri Gülnur Saydam hakkında, Esenler Belediyesi’nin kamuya ait bir yolun satışına ilişkin resmi işlemini haberleştirmesi üzerine “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” ve “iftira” suçlamalarıyla soruşturma başlatıldı. Soruşturma, kamuya ait taşınmazlarla ilgili resmi işlemlerin haberleştirilmesinin gazetecilik faaliyetleri üzerindeki etkisini yeniden gündeme getirdi.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, fon soruşturması kapsamında kendisine yönelik ifadeler ve sosyal medya paylaşımları nedeniyle gazeteciler İsmail Saymaz ve Murat Ağırel hakkında suç duyurusunda bulundu.
Sosyal medya hesaplarına yönelik erişim engelleri
Türkiye’de X hesaplarına yönelik erişim engelleri eylül ayından bu yana sürerken, yalnızca eylül ayında 1.200’den fazla hesabın engellendiği bildirildi. Erişim engellerinin gazetecilerin haber paylaşma, kaynaklarına ulaşma ve okurlarıyla iletişim kurma faaliyetlerine etkisi, hesapları engellenen gazetecilerle yapılan görüşmelerde ele alındı.
28 Eylül-4 Ekim döneminde erişim engelleri birkaç dalga hâlinde uygulandı. EngelliWeb projesi ile projeyi yürüten İfade Özgürlüğü Derneği’nin X hesapları da engellenenler arasında yer aldı. Paylaşılan verilere göre 28 Eylül’de en az 150, 30 Eylül’de en az 147, 3 Ekim’de en az 31 hesap ve 4 Ekim’i 5 Ekim’e bağlayan gece en az 88 hesap erişime engellendi. Kararların önemli bir bölümünde 5651 sayılı Kanun’un 8/A maddesindeki “millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması” gerekçesine dayanıldı.
bianet’in 402 bin takipçili X hesabı hakkında da Bakırköy 7. Sulh Ceza Hâkimliği tarafından 30 Eylül’de erişim engeli kararı verildi. Kararın 7 Ekim itibarıyla kuruma tebliğ edilmediği bildirildi. Gazeteciler İrfan Değirmenci, Şirin Payzın, Burak Acerakis, Erdal Sağlam, Dinçer Gökçe, Sarya Toprak, Esra Tokat ve Furkan Karabay’ın hesaplarının da erişim engellerinden etkilendiği aktarıldı.
Erişim engellerine karşı 7 Ekim’de Anayasa Mahkemesi önünde basın meslek örgütleri, sivil toplum temsilcileri ve siyasi parti temsilcileri bir araya geldi. YENİ Parti’nin çağrısıyla düzenlenen eylemde ifade ve basın özgürlüğünün korunması istendi; hesaplara yönelik engellemelerin kabul edilemez olduğu vurgulandı. Basın meslek örgütleri ve siyasi partilerinden AYM önünde eylem: “Engellemeler kabul edilemez”
