News

Gazetecilere haksız gözaltına yalnızca 50 TL manevi tazminat

gavel-tokmak

Amerika’nın Sesi Kürtçe servisinde çalışan gazeteci Cesim İlhan ve Haber Erciş adlı internet haber sitesi Genel Yayın Yönetmeni Sercan Akbaş’ın beraat ettikleri yargılamalar sonrasında açılan tazminat davaları, ‘birer günlük haksız gözaltı sebebiyle’ kabul edildi.

Bingöl 2. Ağır Ceza Mahkemesinde “terör örgütü propagandası yapmak” suçlamasıyla yargılanan Cesim İlhan 31 Ekim 2019 tarihinde,Van 7. Ağır Ceza Mahkemesinde “halkı kin ve düşmanlığa tahrik etmek” suçlamasıyla yargılanan Sercan Akbaş ise 11 Aralık 2019 tarihinde beraat etmişti. Medya ve Hukuk Çalışmaları Derneği (MLSA) avukatları, savunmanlığını üstlendiği gazetecilerin birer gün süreyle haksız olarak gözaltına tutulmaları sebebiyle tazminat davası açmıştı [1].

Gazetecilerin tazminat taleplerini değerlendiren mahkeme, her iki davada da taleplerin kısmen kabulüne karar verdi. 2018 yılı asgari ücret tarifesine göre yapılan hesaplamada, bir günlük gözaltı süresi için Cesim İlhan’a 53,43 TL maddi tazminat ödenmesine karar veren mahkeme, İlhan’ın ekonomik ve sosyal durumunu göz önüne alarak manevi tazminat miktarını 50 TL olarak belirledi. Benzer şekilde Sercan Akbaş’ın zararının da 71,84 TL maddi tazminat ve 200 TL manevi tazminat ile giderilmesine karar verildi. Gazetecilerin avukatları her iki kararı da istinafa taşıdı. 

‘Belirlenen tutar tazminat hakkının özünü zayıflatacak kadar düşük’

Gazetecilere ödenmesine karar verilen tazminat miktarlarına ilişkin olarak avukat Zelal Pelin Doğan şöyle konuştu, “Manevi tazminat olarak belirlenen tutar, tazminat hakkının özünü zayıflatacak kadar düşük. Ayrıca Anayasa Mahkemesinin benzer davalarda belirlediği tazminat miktarıyla karşılaştırırsak da kayda değer ölçüde az. Anayasa Mahkemesi, gözaltının hukuka aykırı olması nedeniyle bugüne kadar bir ihlal kararı vermemişti. Ancak Mehmet Baydan kararında [2], Baydan’ın herhangi bir suç isnadı olmadan 36 dakika süresince karakolda gözaltında tutulmasına ilişkin 5.000 TL manevi tazminata hükmetmişti. Bununla birlikte M.E. kararında [3] da başvurucunun bir gün süreyle gözaltına alınıp soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına kararı verilmesi üzerine belirlenen 150 TL’lik manevi tazminatın düşük olduğuna karar vermişti.”

İstinaf mahkemesine taşıdıkları davalarda müvekkillerinin gazeteci olmasının da dikkate alınacağını umduklarını söyleyen Doğan, yukarıda değindiği kararların gazetecilerin maruz kaldığı özgürlük kısıtlayıcı tedbirler için de göz önünde bulundurulması gerektiğinin altını çizdi ve, “Gazetecilerin değil bir günlük, birkaç saatliğine dahi gözaltına alınmaları ifade ve basın özgürlükleri üzerinde ciddi müdahaleler oluşturuyor” diye konuştu.

[1] Tazminat davaları Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 141-142. maddeleri gereğince açıldı.

[2] B. No: 2014/16308, 12/4/2018, § 84

[3] B. No: 2018/696, 9/5/2019, § 51