Dava İzleme

Gerilla sanatçı İzinsiz’e ‘cumhurbaşkanına hakaret’ cezası

ÇİÇEK TAHAOĞLU*

Gerilla sanatçı İzinsiz’e, “cumhurbaşkanına hakaret” suçundan 1 yıl 2 ay 27 gün hapis cezası verildi ve hükmün açıklanması geriye bırakıldı.

İzinsiz’in İstanbul sokaklarındaki sanat eserleri nedeniyle yargılandığı davanın yedinci duruşması bugün İstanbul 20. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü.

İzinsiz, Kabataş’taki bir billboard üzerine icra ettiği ve o dönem medyanın da gündeminde olan, geçim sıkıntısı nedeniyle yaşanan intiharları konu alan müdahalesi nedeniyle tutuklanmış, hakkında “devletin egemenlik alametlerini aşağılamak” suçlamasıyla dava açılmıştı. İzinsiz’in önceki yıllarda yaptığı ve sosyal medya hesabından paylaştığı diğer çalışmaları da “cumhurbaşkanına hakaret” suçlamasıyla iddianameye eklenmişti.

İzinsiz’e isnat edilen “devletin egemenlik alametlerini alenen aşağılamak” suçlamasından beraatine karar veren mahkeme, İzinsiz’in 2019 yılından önce yaptığı ve sosyal medya hesabında paylaştığı çalışmalarının “cumhurbaşkanına hakaret” olduğuna kanaat getirerek sanatçıyı 1 yıl 2 ay 27 gün hapis cezasına çarptırdı ve hükmün açıklanmasını geri bıraktı. 

Mahkeme, İzinsiz’in davada katılan olarak yer alan cumhurbaşkanı avukatına 5100 lira ödemesine karar verdi. 

İzinsiz: Sanatçı iktidarın kim olduğuna bakmaksızın eleştiren kişidir

İzinsiz’in avukatı Özcan Karakoç, müvekkilinin Kabataş’taki çizimi nedeniyle soruşturma başlatıldığını, ‘cumhurbaşkanına hakaret’ suçlamasının sonradan hukuki olmayan bir şekilde davaya eklendiğini belirtti. Emniyet’in İzinsiz’in kapalı sosyal medya hesaplarından paylaştığı görselleri soruşturma izni olmamasına rağmen dosyaya eklediğini ifade etti. Cumhurbaşkanına hakaret suçlamasıyla ilgili Venedik Komisyonu ve AİHM kararlarını hatırlatan avukat Karakoç, beraat istedi. 

İzinsiz de “Ben sokak sanatçısıyım. Sanatçı, doğası gereği iktidarın kim olduğuna bakmaksızın eleştiren kişidir. Toplumsal duyarlılığı merkezine alan işler yapıyorum. Suç işlemedim, hakaret kastım yok” diye konuştu.

Ne olmuştu?

Sokak sanatçısı İzinsiz, Şubat 2020’de ressam Devrim Erbil’in Kabataş’ta inşaat alanında yer alan bir reklam panosunda sergilenen İstanbul resminin üzerine, o dönem medyanın da gündeminde olan, geçim sıkıntısı nedeniyle yaşanan intiharları konu alan bir iş yapmıştı.

 İzinsiz’in reklam panosundaki ay-yıldıza asılı bir insan silüeti çizdiği işi, A Haber, Show TV, Akit, Takvim gibi medya medya kuruluşlarında “bir garip provokasyon” gibi başlıklarla haberleştirildikten sonra 5 kişi gözaltına alınmış; İzinsiz ise tutuklanmıştı. İzinsiz, bir süre Silivri Cezaevi’nde tutuklu kaldıktan sonra tahliye edilmişti.

 İzinsiz hakkında bu eseri ve bunun yanısıra sosyal medyada paylaştığı başka eserleri nedeniyle “Devletin egemenlik alametlerini aşağılama” (TCK 300); daha önce yaptığı Erdoğan’la ilgili grafitiler nedeniyle ise “Zincirleme şekilde alenen cumhurbaşkanına hakaret” (TCK 299) suçlamalarıyla dava açıldı.

Yargılama sürecinde mahkeme, İzinsiz’in Kabataş’taki panoda icra ettiği eserinin sanatsal değerinin olup olmadığını değerlendirilmesi için Mimar Sinan Üniversitesi’den üç öğretim görevlisinden oluşan bir bilirkişi heyeti kurulmasına karar verdi. Ancak üniversiteden mahkemeye yazılan cevapta, “bilirkişilik yapacak kimse olmadığı” belirtildi. 

Bu gelişmenin ardından adliye bilirkişisi bir rapor hazırlayarak, “devletin egemenlik alametlerini aşağılamak” (TCK 300) açısından suç oluşmadığını belirten bir rapor hazırladı.

Duruşma savcısı Emre Sarı, esas hakkındaki mütalasında sanatçı İzinsiz’in “cumhurbaşkanına hakaret”  suçlamasından cezalandırılmasını, diğer suçlamadan ise beraatini istedi.

*Bu işin hakları, Atıf-Gayriticari (CC BY-NC) Lisans ile kısmen saklıdır. Bu iş, MLSA’ya atıf ile ve ticari olmayan amaçlar ile kullanılıp dağıtılabilir.